Hedef Pazar Japonya

Hedef Pazar Japonya

Dünyanın Üçüncü Büyük Ekonomisi; Japonya
İkinci Dünya Savaşı’ndaki ağır yenilgiye rağmen kısa bir süre içerisinde hızla kalkınarak dünyanın önde gelen ekonomik güçlerinden biri olmayı başaran Japonya, dünya ticareti içerisinde önemli bir paya sahiptir.
Temel Ekonomik Göstergeler

Japonya yaklaşık 5,5 trilyon dolarlık ekonomisi ile dünyanın 3’üncü büyük ekonomisidir. Toplam dış ticaret hacmi yaklaşık 1,5 trilyon dolardır. Kişi başına düşen GSYİH 41 bin dolar düzeyindedir.
Japon ekonomisi İkinci Dünya Savaşı sonrası yeniden yapılanmış ve dünyanın en büyük ekonomileri arasına girebilmiştir. ‘Yüksek Büyüme Dönemi’ denilen 1954-73 yılları arasında reel olarak ortalama %9,5 büyümüştür. 90’lı yılların başına kadar ise büyüme oranı ortalama olarak %5 olmuştur.

Japon ekonomisi 1985-1990 yılları arası “bubble” adı verilen dünya ekonomi literatürüne de giren bir dönem geçirmiştir. 70’l yılların başından itibaren artmaya başlayan hisse senedi ve gayrimenkul fiyatları Bubble döneminde aşırı düzeyde yükselerek bir köpük oluşturmuş, bu köpük 1990’da patlamıştır. Bubble döneminde varlık fiyatlarının aşırı yükselmesinin en büyük sebebi JPY’nin aşırı değerlenmesidir. Savaş sonrası 1949’da ABD İşgal Kuvvetleri yönetimi tarafından USJPY kuru 350 olarak belirlenmiştir. Bu kur seviyesi Japon ihraç ürünleri için rekabet avantajı sağlamıştır. 350 $/¥ 1970li yıllara kadar sabit kalmış 70’li yıllardan itibaren JPY yavaş yavaş değer kazanmaya başlamış, 1980 lerin başında 250 düzeyine gelmiştir. Japonya ve Almanya’ya karşı büyük dış ticaret açıkları veren ABD, çözüm bulabilmek ve özellikle JPY’nin değerlenmesini önermek amacıyla 1985 yılı Eylül ayında New York’da Plaza Hotel’de ilgili ülkelerin finans bakanları ile bir zirve yapmıştır. Ekonomi literatürüne “Plaza Anlaşması” olarak bu olaydan hemen sonra Yen değerlenmeye başlamış ve kısa sürede USDJPY kuru 150 ye kadar gelmiştir. JPY’nin hızla değerlenmesi özellikle gayrimenkul ve hisse senedi fiyatlarını aşırı yükseltmiştir. 1989 Aralık ayında Nikkei Endeksi 38.915 Yen kapanışı ile tarihi zirvesine ulaşmıştır. 1989 yılında sadece Tokyo’nun gayrimenkul değeri tüm ABD’nin değerini geçmiştir.

“Bubble” dönemi 1990 yılında sona ermiştir. Bu tarihten itibaren Japon ekonomisi halen devam eden resesyona girmiştir. Nikkei yaklaşık 20 yıl sürerince değer kaybetmiş, gayrimenkul fiyatları önemli oranda düşmüştür. Bu dönemin belirgin özelliği deflasyon, çok düşük büyüme oranı ve tüketimin artmamasıdır.

2019 Ekim ayında KDV oranının artmasını nedeniyle küçülen Japon ekonomisinin üstüne Korona Krizinin de etkisiyle 2020 yılında reel olarak %5,2 küçüleceği tahmin edilmektedir.
Ülke Bulguları

• 2018 yılında cari fiyatlara göre 5 trilyon dolar olacağı tahmin edilen GSYİH’nın 2024 yılında 7 trilyon dolar olması beklenmektedir.
• Japonya, 2018 yılı itibariyle 191 ülke arasında dünyanın 3. büyük ekonomisidir.
• 2018 yılında 126 milyon kişi ile nüfus bakımından dünya ülkeleri arasında 10. sırada yer alan Japonya’nın, 2024 yılında 124 milyonluk bir nüfusa sahip olacağı tahmin edilmektedir.
• Ülkenin araştırma ve geliştirme harcamalarının GSYİH içindeki payı 2016 yılında %3 olup dünyada 4. sıradadır.
• Ülkedeki işsiz sayısının toplam işgücüne oranı 2018 yılında %2 olup dünyada işsizliğin yüksek olduğu ülkeler arasında 160. sıradadır.
• 2018 yılında %4 olacağı tahmin edilen cari ödemeler dengesinin GSYİH'ya oranının, 2024 yılında da %4 olması beklenmektedir.
• 2018 yılında %24 olacağı tahmin edilen toplam yatırımların GSYİH'ya oranının, 2024 yılında %25 olması beklenmektedir.
• Japon şirketleri doğrudan yatırım miktarında dünyada birincidir. 2018 yılında yurtdışına 143 milyar dolar (2017 yılı 160 milyar dolar) doğrudan yatırım yapmışlardır.
• İnsani gelişmişlik endeksine göre Japonya, 189 ülke arasında 19. sıradadır. Ekonomik serbestlik endeksine göre Japonya, 186 ülke arasında 30. sıradadır.
• Küresel rekabetçilik açısından Japonya, 140 ülke arasında 5. sıradadır.
• İş yapma kolaylığı açısından Japonya, 190 ülke arasında 39. sıradadır.

Ülkenin Dış Ticareti
Japon ekonomisinin tarihsel olarak ihracata yönelmiş yapısı vardır. Geleneksel olarak dış ticaret fazlası vermektedir. İhracatı, dolayısıyla dış ticaret dengesini ve de yatırımları etkileyen en önemli faktörlerden biri USDJPY paritesidir. Genel olarak USDJPY nin 100’ün altında olması JPY’nin değerli, 120 üzerinde olması ise değersiz olduğunu göstermektedir. USDJPY 2011 yılında 77’yi görerek JPY tarihi zirvesini yapmıştır. Bu çerçevede, Japonya’nın cari dengesi USDJPY paritesinden önemli oranda etkilenmektedir.

Japonya genel olarak hammadde ve ara mal ithal edip mamul ürün ihraç eden bir ekonomidir. Gıda ve enerjide net ithalatçıdır. Gıda ithalatın yaklaşık %9’unu, enerji ise % 23’ünü oluşturmaktadır. Bu bakımdan dünya enerji fiyatları cari denge için en önemli etkendir. Japonya 2011 yılında Büyük Doğu Depreminde Fukuoka Nükleer Santralinin hasar görmesinde sonra tüm nükleer santralleri kapatarak enerji ihtiyacını ithalat yoluyla karşılamaya başladı. Dolayısıyla özellikle 2001 yılından sonra Japonya’nın enerji ithalatının arttı ve cari dengeyi olumsuz etkiledi.

Japonya’nın en büyük ticaret alanı Asya bölgesidir. 2018 yılı verilerine göre; ihracatının %55 ni ithalatının ise %47’sini Asya ülkeleri ile yapmaktadır. K. Amerika’nın ihracattaki payı %20 ithalattaki payı ise %12’dir. AB bölgesinin ise ihracattaki payı %12 ithalattaki payı %13 olmaktadır. Toplam ticarette Asya, K. Amerika ve AB’nin payları sırasıyla %51, 16 ve 12 dir. En büyük dış ticaret fazlasını ABD’ye dış ticaret açığını ise Çin’e karşı vermektedir.
• Ülkenin 2018 yılında ihraç ettiği başlıca ürünler: Motorlu taşıtlar, yarı iletkenler, otomotiv parçaları, demir çelik ve jeneratörlerdir.
• Yüksek teknoloji ihracatı 2017 yılında 84 milyar dolar olan Japonya dünyada 7. sıradadır.
• 2018 yılında 748 milyar dolarlık ithalatla dünya ithalatında 4. sırada olan ülkenin ithalat yaptığı başlıca ülkeler: Çin, ABD, Avustralya, Suudi Arabistan ve Güney Kore’dir. Japonya’nın ithalatında Türkiye %0,1 pay ile 57. sıradadır.
• 2018 yılında ithal ettiği başlıca ürünler: Petrol, LNG, hazır giyim, iletişim cihazları ve medikal araçlardır.

İkili Ticari ve Ekonomik İlişkiler
Ülkemizin yaklaşık 750 milyar dolarlık Japonya’nın ise 5 trilyon dolarlık ekonomik büyüklüğü olduğu göz önüne alındığında; iki ülke arasındaki hacmin çok düşük kaldığı görülmektedir. 2003 yılına kadar 2 milyar dolar düzeyinde kalan ticaret hacminin 2016 yılından sonra 4-4,5 milyar dolar düzeyine çıktığı görülmektedir. Dış ticaret dengesinin bugüne kadar hep Japonya’nın lehine olduğu, son yıllarda dış ticaret dengesinin ortalama 3,5 milyar dolar civarında olduğu görülmektedir. İhracatımızın son yıllarda artış gösterdiği fakat 500 milyon doları geçemediği görülmektedir. Japonya’dan ithalatımız ise ortalama 4 milyar dolar civarındadır.
• 2018 yılında ülkeye ihracatımız 479 milyon dolardır. (bir önceki yıla göre %17 artış)
• 2018 yılında ülkenin toplam ihracatımızdaki payı %0,3 olup 59. sıradadır.
• 2018 yılında ülkeden ithalatımız 4 milyar dolardır. (bir önceki yıla göre %4 azalma)
• 2018 yılında ülkenin toplam ithalatımızdaki payı %1 olup 14. sıradadır.
• 2018 yılında Japonya ile ticarette Türkiye’nin 4 milyar dolar dış ticaret açığı verdiği gözlenmektedir.
• 2018 yılında yurt dışından Türkiye'ye gelen 6 milyar dolar değerindeki toplam doğrudan yatırımda, Japonya 80 milyon dolar ve %1 pay ile 20. sıradadır.

Bursa’nın Japonya ile Dış Ticareti
Bursa’dan 2019 yılında Japonya’ya 24.3 milyon dolar ihracat gerçekleştirilirken, ithalat rakamı 88.6 milyon dolar olmuştur.
2017 verilerine göre Bursa’da Japonya sermayeli 5 firma bulunmaktadır.
Uludağ İhracatçı Birlikleri’nin verilerine göre ise Bursa’dan Japonya’ya ihracat yapan firma sayısı 100’dür.
 
 

Yazıyı Paylaş:    

Diğer İçerikler

Hedef Pazar Arjantin

Hedef Pazar Arjantin

Hedef Pazar Arjantin

Devamını Oku
Yed-i Velayet 7 Vilayet Kısa Film Festivali Ödülleri Sahiplerini Buldu

Yed-i Velayet 7 Vilayet Kısa Film Festivali Ödülleri Sahiplerini Buldu

Yed-i Velayet 7 Vilayet Kısa Film Festivali Ödülleri Sahiplerini Buldu

Devamını Oku
BTSO, Webinarlar ile Covid-19 Sonrası Ticaretin Yol Haritasını Belirliyor

BTSO, Webinarlar ile Covid-19 Sonrası Ticaretin Yol Haritasını Belirliyor

BTSO, Webinarlar ile Covid-19 Sonrası Ticaretin Yol Haritasını Belirliyor

Devamını Oku
BTSO EKONOMİ ARŞİV